Schijf van Vijf in regio Salland
De Schijf van Vijf is een praktische kapstok die zorgprofessionals helpt om eerst te kijken naar wat iemand zélf nog kan. Zodat cliënten hun eigen regie behouden, langer zelfstandig blijven en professionele zorg alleen daar wordt ingezet waar zij écht het verschil maakt.
Schijf van Vijf toegelicht
Het model nodigt uit tot vijf opeenvolgende vragen:
- Wat kan de cliënt (weer) zelf?
- Welke hulpmiddelen of zorgtechnologieën kunnen helpen?
- Wat kunnen familie of mantelzorgers betekenen?
- Welke ondersteuning biedt het sociale netwerk (denk aan buurthuizen etc.)?
- Wat blijft over voor de professional?
Het is geen vaste volgorde, maar een dynamisch denkmodel dat eigen regie en samenredzaamheid centraal stelt.
Ontwikkeld door Petri Cornelissen
De methode werd ontwikkeld door Petri Cornelissen, trainer/coach met een achtergrond in ouderenzorg en HR en mede-eigenaar van Zomer & Cornelissen. Zijn missie: zorgverleners helpen “van zorgen voor naar ondersteunen bij” te bewegen.
Schijf van Vijf in regio Salland
Onze regio staat voor forse uitdagingen: oplopende personeelstekorten (van 3,4 % in 2021 naar 4,8 % in 2030) en een toenemende grijze druk (16,3 % → 18,7 %). Tegelijk daalt het mantelzorgpotentieel. De Schijf van Vijf helpt ons deze druk te verlichten door zelfredzaamheid, technologie en netwerkhulp slim te combineren. Hieronder wordt geschetst wat het eenieder kan opleveren:
- Inwoners / cliënten: Behoud van eigen regie en zelfstandigheid, ondersteuning op maat en alleen daar waar professionele zorg echt nodig is.
- Mantelzorgers & familie: Vroegtijdige betrokkenheid via samenzorg-gesprekken, duidelijke afspraken en praktische tools die de draaglast verlichten en de samenwerking versterken.
- Zorgprofessionals: Een houvast om samen-redzaamheid te vergroten, minder onnodige zorgmomenten, meer tijd voor complexe taken en daarmee een hogere werktevredenheid.
Praktijkvoorbeeld
Binnen Zorggroep Solis is in de thuiszorg de gemiddelde zorginzet per cliënt per maand met ruim 23 % gedaald in het eerste jaar na invoering van de Schijf van Vijf. Deze vermindering komt doordat cliënten eerst eigen oplossingen, technologie en mantelzorg inzetten vóór professionele hulp wordt ingeschakeld.
In de WLZ-zorg verwachten we een besparingspercentage dat lager uitvalt, omdat de zorgzwaarte en het type zorgvraag daar anders zijn. Toch zetten teams inmiddels de eerste stappen met de Schijf van Vijf en zien we al duidelijke winst: zorgprofessionals hebben meer tijd voor taken die écht bij hen horen en bewoners worden gestimuleerd om zo lang mogelijk mee te doen en actief te blijven.
Eén model, iedere organisatie een eigen uitwerking
Iedere organisatie gebruikt dezelfde vijf vragen, maar kiest bewust een eigen beeldtaal. Zo sluit de metafoor aan bij hún medewerkers, cliënten en huisstijl. Een herkenbare praatplaat of visueel model verlaagt de drempel om het gesprek aan te gaan en verbindt de Schijf van Vijf met de bestaande visie en manier van werken. Zo krijgt elke professional een houvast dat past bij de eigen praktijk.
Hoe pakken we dit aan?
Om de Schijf van Vijf écht in de praktijk te brengen, zetten we in Salland in op meerdere sporen tegelijk. We organiseren bijeenkomsten om samen te leren en ervaringen te delen, we doen onderzoek om de effecten te meten én we ontwikkelen ondersteunende materialen die organisaties direct kunnen gebruiken. Zo zorgen we ervoor dat de Schijf van Vijf geen papieren praatplaat blijft, maar een manier van werken die in de dagelijkse praktijk echt verschil maakt.
Regionale bijeenkomsten: samen leren en delen
Momenten waar zorgmedewerkers, organisaties en samenwerkingspartners ervaringen uitwisselen en concrete ideeën opdoen.
Anders Werken in de Zorg Salland: samen onderzoeken, implementeren en opschalen
Een onderzoek naar de Schijf van Vijf door Saxion met meerdere zorgorganisaties om de impact op zelfstandigheid, mantelzorg en inzet van professionals te onderbouwen.
Praktische tools & geleerde lessen: direct toepasbaar
Handige praatplaten, voorbeelden en werkvormen die teams helpen de Schijf van Vijf toe te passen in de dagelijkse praktijk.
Zo bouwen we samen stap voor stap aan regio Salland, waarin mensen zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven, ondersteund door warme zorg waar dat nodig is.
Samenwerkende organisatie










